نایت گارد چیست و چگونه دندان‌قروچه را درمان می‌کند؟

اگر صبح‌ها با درد فک، سردرد یا حس خستگی دندان‌ها از خواب بیدار می‌شوید، احتمال زیادی دارد که در خواب دندان‌قروچه داشته باشید.

پدیده‌ای ناخودآگاه و معمولاً شبانه که به نام علمی آن «براکسیزم» شناخته می‌شود.

برای کنترل این مشکل، یکی از رایج‌ترین و مؤثرترین راهکارها استفاده از نایت گارد (Night Guard) یا همان محافظ شبانه دندان است.

در این مقاله بررسی می‌کنیم:

• نایت گارد دقیقاً چیست و چه انواعی دارد؟

• چگونه کار می‌کند و تأثیر آن روی دندان‌قروچه چیست؟

• آیا برای همه مناسب است؟

• چه نکاتی در انتخاب و نگهداری آن مهم است؟

________________________________________

نایت گارد چیست؟

نایت گارد یا گارد شبانه، وسیله‌ای پلاستیکی یا سیلیکونی است که روی دندان‌های بالا یا پایین قرار می‌گیرد تا هنگام خواب از سایش و فشار ناشی از دندان‌قروچه جلوگیری کند.

این وسیله توسط دندانپزشک ساخته می‌شود و کاملاً متناسب با فک و دندان‌های فرد طراحی می‌گردد. برخی مدل‌های آماده هم در داروخانه‌ها یا فروشگاه‌های پزشکی موجود است، ولی دقت و راحتی آن‌ها پایین‌تر است.

________________________________________

دندان‌قروچه چیست و چه آسیبی می‌زند؟

دندان‌قروچه یا براکسیزم به حالتی گفته می‌شود که فرد، معمولاً در خواب، به‌شدت و بدون آگاهی، دندان‌های خود را روی هم فشار می‌دهد یا به هم می‌ساید.

نشانه‌های رایج:

• صدای ساییدن دندان در خواب

• بیدار شدن با فک درد، گردن درد یا سردرد

• شکستن یا لب‌پر شدن دندان‌ها

• سایش مینا و حساس شدن دندان‌ها

• ترک روی پرکردگی یا شکست روکش

???? دندان‌قروچه اگر درمان نشود، به مرور باعث تخریب دندان‌ها، آسیب به مفصل فک (TMJ) و حتی اختلال در خواب و تمرکز روزانه می‌شود.

________________________________________

نایت گارد چگونه دندان‌قروچه را کنترل می‌کند؟

نایت گارد با ایجاد یک مانع فیزیکی بین دو فک، باعث می‌شود:

• دندان‌ها مستقیماً با هم تماس نداشته باشند

• فشار فک در طول شب پخش شود

• مفصل گیجگاهی-فکی (TMJ) کمتر تحت فشار باشد

• صدای ساییده شدن کاهش پیدا کند

• فرسایش دندان‌ها متوقف شود

✅ نتیجه: کاهش درد، جلوگیری از آسیب و بهبود کیفیت خواب

________________________________________

انواع نایت گارد

1. نایت گارد سخت (Hard)

• ساخته‌شده از پلاستیک سخت (آکریلیک)

• دقیق و مقاوم

• مناسب برای دندان‌قروچه شدید و فشردن فک

• نیاز به قالب‌گیری توسط دندانپزشک

2. نایت گارد نرم (Soft)

• انعطاف‌پذیر و راحت‌تر

• مناسب برای دندان‌قروچه خفیف تا متوسط

• گاهی در داروخانه‌ها قابل خرید است

• دوام کمتر نسبت به نوع سخت

3. نایت گارد دو لایه (Dual-Laminate)

• ترکیبی از لایه بیرونی سخت و داخلی نرم

• تعادل بین راحتی و دوام

• برای کسانی که به فشار حساس‌اند، ولی سایش دندانی دارند

________________________________________

نایت گارد آماده یا سفارشی؟ کدام بهتر است؟

ویژگی نایت گارد آماده نایت گارد سفارشی

تطابق با فک کم عالی

راحتی استفاده متوسط بالا

طول عمر کمتر بیشتر

محافظت مؤثر معمولی بسیار خوب

قیمت ارزان‌تر گران‌تر

اگر مشکل دندان‌قروچه شما شدید است یا علائم دردناک دارید، نایت گارد سفارشی انتخاب بهتری است.

________________________________________

آیا نایت گارد دندان‌قروچه را درمان می‌کند؟

✅ نایت گارد دندان‌قروچه را کنترل می‌کند، نه درمان قطعی.

یعنی جلوی آسیب‌های ناشی از آن را می‌گیرد، اما علت زمینه‌ای (مثل استرس، مشکلات خواب یا اختلال مفصل فک) را از بین نمی‌برد.

???? برای نتیجه بهتر، نایت گارد باید همراه با درمان‌های مکمل استفاده شود:

• کاهش استرس

• فیزیوتراپی فک

• مصرف داروهای آرام‌بخش (در صورت نیاز)

• مشاوره روان‌شناسی یا خواب‌درمانی

________________________________________

چه کسانی باید از نایت گارد استفاده کنند؟

• افرادی که دندان‌قروچه در خواب دارند

• کسانی که مفصل فک‌شان صدا می‌دهد یا درد دارد

• افراد با دندان‌های شکسته، ترک‌خورده یا لب‌پریده

• کسانی که صبح‌ها سردرد یا فک‌درد دارند

• ورزشکاران قدرتی (برای محافظت از دندان در تمرین شبانه)

________________________________________

مراقبت و نگهداری از نایت گارد

✅ هر شب بعد از استفاده با مسواک نرم و آب بشویید

✅ هفته‌ای یک‌بار با قرص تمیزکننده مخصوص ضدعفونی کنید

✅ از حرارت بالا (آب داغ، ماشین ظرف‌شویی) دور نگه دارید

✅ در جعبه مخصوص و خشک نگهداری شود

✅ در صورت تغییر فرم، ترک یا بوی بد، آن را تعویض کنید

________________________________________

چقدر باید از نایت گارد استفاده کرد؟

معمولاً هر شب در زمان خواب باید استفاده شود.

مدت استفاده ممکن است چند ماه تا چند سال باشد، بسته به شدت مشکل و نظر دندانپزشک.

________________________________________

سخن پایانی

نایت گارد، یک راهکار ساده ولی مؤثر برای محافظت از دندان‌ها و مفصل فک در برابر دندان‌قروچه است.

مزایای آن:

✅ جلوگیری از ساییدگی و شکست دندان

✅ کاهش درد فک و سردردهای صبحگاهی

✅ بهبود کیفیت خواب

✅ استفاده آسان، غیرتهاجمی و بدون عوارض

اگر احساس می‌کنید در خواب دندان‌قروچه دارید، یا دندان‌هایتان در حال ساییده شدن هستند، حتماً با دندانپزشک مشورت کنید—شاید یک نایت گارد ساده، جلوی ده‌ها میلیون تومان هزینه دندانپزشکی را بگیرد.

________________________________________